gselaci.wordpress.com

Posts Tagged ‘recensioni gjyqësor’

Pushtet pa përgjegjësi: Rregullimi i pushtetit ndërkombëtar në Kosovë dhe shtimi i përgjegjshmërisë

In Kosova, Shteti dhe pushteti, Shtetndërtimi ndërkombëtar on 2 February, 2009 at 16:23

Gëzim Selaci

Abstrakt. Administrimi dhe mbikëqyrja ndërkombëtare janë në kundërshtim të qartë me një tipar jetik të demokracisë, ngase nuk lejojnë një rregullim të sistemit në të cilin pushtetarët dhe vendimmarrësit ndërkombëtarë do të ishin më të përgjegjshëm ndaj qytetarëve, në të mirë të të cilëve supozohet se merren vendimet përkatëse. Natyrisht, administrata ndërkombëtare është e krijuar dhe e mbështetur nga procese ndërkombëtare dhe ka mandatin nga organizata ndërkombëtare dhe jo nga populli vendës, prandaj, nuk pritet që ajo të sillet si një regjim demokratik përfaqësues. Mirëpo, që të sigurohet një shkallë më e lartë e përgjegjshmërisë, duhet të krijohet një sistem që e bën administratën ndërkombëtare më të përgjegjshme ndaj popullit vendës, për shembull duke kontrolluar pushtetin e saj përmes revizionit të juridiksionit të Kosovës dhe ombudspersonit, nëse vendimet dhe ushtrimi i pushtetit të tyre duket të jetë në kundërshtim me legjislacionin vendës.

Hyrje

Në përpjekjen për të përcaktuar rolet përkatëse të aktorëve ndërkombëtarë dhe autoriteteve vendëse, administratës së përkohshme ndërkombëtare  (APN) i është dashur të përshtatë rolin e saj në një kontekst ku institucionet vendase duhej ndërtuar, prapëseprapë duke i lënë autoritetin më të lartë APN-së. Kjo ka rezultuar në krijimin e një sistemi kompleks dhe të komplikuar të rregullimit të pushtetit ndërkombëtar, dhe raporte të pazakonshme të tij me pushtetin vendës. Ngulmimi për të mbajtur nën mbikëqyrje strukturat politike vendëse dhe qasja teknokratike ndaj ndërtimit të institucioneve, duke kufizuar apo përjashtuar vullnetin e qytetarëve, medoemos degradon këtë vullnet në rol të pranuesit pasiv. Ndonëse, ky sistem siguron disa forma të llogaridhënies dhe përgjegjshmërisë të strukturave ndërkombëtare ndërmjet, ai assesi nuk garanton përgjegjshmëri formale të këtyre strukturave ndaj popullit. Sidoqoftë, ndërtimi i institucioneve të shtetit duke mos përfshirë vullnetin e popullit është në kundërshtim me një tipar vital të demokracisë, ngase demokracia është sundim i demos-it, dhe është e mundur vetëm nëse buron nga populli ose qytetarët.

Eseja është ndarë në dy sesione: e para përshkruan bazën ligjore të pranisë ndërkombëtare në Kosovë; UNMIK-ut të riformuar si dhe strukturave të reja (GDN, PCN, ZCN, PSBE dhe Eulex). Sesioni i dytë zbulon se si është rregulluar sistemi i përgjegjshmërisë apo llogaridhënies dhe kontrollit të këtij pushteti ndërkombëtar cili është raporti ndërmjet strukturave ndërkombëtare dhe vendëse të pushtetit. Eseja përfundon duke propozuar perspektiva të mundshme për rritjen e përgjegjshmërisë së pushtetit ndërkombëtar në Kosovë.

Vazhdon…

Eseja e plotë e botuar te: Revista Shkencore “Trendi Global”, Nr.2.

Lexo artikullin e plotë KËTU!